ABD Adalet Bakanlığı (DOJ), Lyft'e, kendisini ve sürücülerini engelli yolculara ulaşım hizmeti sunmayı "tekrarlanan" şekilde reddetmekle suçlayarak dava açtı. Sunulan şikayet, katlanabilir tekerlekli sandalyeler gibi hareket yardımcı cihazları kullanan bireylere veya sağlık durumlarıyla ilgili görevleri yerine getirmek için eğitilmiş hizmet hayvanlarına ihtiyaç duyan kişilere odaklanıyor.
İhlallerin ve Suçlamaların Detayları
Bakanlık, Lyft'i, ulaşım şirketlerinin engellilik temelinde ayrımcılık yapmasını yasaklayan 1990 tarihli Amerikan Engelliler Yasası'nın (ADA) üçüncü maddesini ihlal etmekle suçluyor. Şirkete yönelik suçlamalar şunları içeriyor:
- Hizmet Reddi: Hareket yardımcı ekipman kullanan yolcuların taşınmasının reddedilmesi.
- İptal Ücretleri: Sürücüler tarafından hizmeti reddedilen yolculara iptal ücreti uygulanması.
- Politika Yetersizlikleri: Hareket kısıtlılığı olan yolcuların gerektiğinde ön koltukta oturma seçeneğinden mahrum bırakılması gibi, ayrımcılığı önlemek için şirket uygulamalarının düzenlenmemesi.
Kuzey Kaliforniya Federal Bölge Mahkemesi'nde açılan dava, zarar gören yolcular lehine 53 milyon dolar tutarında tazminat elde edilmesinin yanı sıra, şirketin sürücülerini (ADA) yasası gereklilikleri konusunda eğitmeye zorlamayı amaçlıyor. Bu adım, Lyft'in 2020 yılında Bakanlık ile benzer bir uzlaşmaya varmasının ardından geliyor; bu da şirketin o dönemde yaptığı değişikliklerin sorunu kökten çözmek için yeterli olmadığını gösteriyor. Ayrıca bu hamle, Bakanlığın geçen yıl Uber'e benzer suçlamalarla dava açtığı duruma benzer bir bağlamda gerçekleşiyor.
Lyft ise bir açıklamasında bu suçlamaları reddederek, "ayrımcılığa Lyft topluluğunda yer yoktur" dedi ve hizmet hayvanları veya hareket yardımcı cihazlarıyla yolcu kabulü kurallarını ihlal eden sürücülere kalıcı olarak durdurmaya kadar varan yaptırımlar uygulayan katı politikalara sahip olduğunu açıkladı.
Bu Haber Neden Teknik ve Düzenleyici Açıdan Önem Taşıyor?
Bu hukuki ihtilaf, teknik ve düzenleyici politikaların uygulanması sorumluluğunun üçüncü bir tarafa (sürücülere) ait olduğu Platform Ekonomisi (Platform Economy) iş modelindeki temel bir zorluğu ortaya koyuyor. Şirketler kapsayıcılığı garanti eden yazılımsal kurallar ve kullanım politikaları belirlerken, sahadaki uygulama en zayıf halka olmaya devam ediyor. Ayrıca bu hukuki hamle, teknoloji şirketlerinin kullanıcılarının davranışlarından nasıl sorumlu tutulacağına dair yeni standartlar belirliyor; bu da dijital hizmetlere en çok ihtiyaç duyan grupların haklarını güvence altına almak için uygulama arayüzlerinin tasarımı ve uyumluluk doğrulama mekanizmalarında köklü değişiklikler yapılmasını zorunlu kılabilir.