Uzay ve Uzay Teknolojileri

Amerikan-Hint NISAR uydusu Kamçatka Yarımadası’ndaki volkanik patlamanın gelişimini gözlemliyor

NASA ile ISRO arasındaki ortak göreve bağlı NISAR uydusu, Rusya’daki Krasheninnikov Volkanı’na ait 17 radar görüntüsünü, lavların 2025 sonlarından bu yana yayılmasını gösteren hızlandırılmış bir videoya dönüştürdü. Veriler, sentetik açıklıklı radarın doğal tehlikeleri yüksek doğrulukla ve tekrarlanan aralıklarla izleme kapasitesini ortaya koyuyor.

2026-09-24
3 dk okuma
315 görüntülenme
certi.news Editorial Team
Amerikan-Hint NISAR uydusu Kamçatka Yarımadası’ndaki volkanik patlamanın gelişimini gözlemliyor

NISAR uydusu, NASA ile Hindistan Uzay Araştırma Örgütü ISRO’nun ortak projesi olarak, Rusya’nın Kamçatka Yarımadası’ndaki Krasheninnikov Volkanı’nın patlamasının aylar boyunca çekilen bir dizi radar görüntüsü aracılığıyla nasıl geliştiğini gösterdi. Yakındaki okyanusu 30 Temmuz 2025’te 8,8 büyüklüğünde bir depremin vurmasının, yaklaşık beş yüzyıldır ilk kez patlamaya başlayan volkanın yeniden faaliyete geçmesine katkıda bulunduğuna inanılıyor.

Uydu, fırlatma sonrası testlerini sürdürüp fiilî işletime geçerken volkanın ilk görüntüsünü 25 Aralık 2025’te çekti. O zamandan beri bölgeye yaklaşık her 12 günde bir, güneyden kuzeye ve ardından kuzeyden güneye geçerken iki kez döndü; bu da değişimlerin iki yönden ve düzenli bir tempoyla izlenmesini sağladı.

Video ne gösterdi?

Araştırmacılar, ağustos ortasına kadar çekilen 17 kareyi, daha küçük bir iç kraterin lavlarla dolmasını, ardından lavların bu krateri aşarak daha geniş bir kratere ulaşmasını ve akışın doğuya doğru yelpaze biçiminde yayılmasını gösteren hızlandırılmış bir videoda birleştirdi. Kuzeybatıya doğru başka bir akış da görülüyor; bunun görevin ilk görüntüsünün çekilmesinden önce oluştuğu tahmin ediliyor.

Görüntülerdeki her piksel yaklaşık 10 metrekarelik bir alanı, yani bir tenis kortunun yaklaşık yarısını temsil ediyor. Mikrodalgalar, çevredeki kar veya çıplak araziye kıyasla lavlardan daha yüksek oranda yansıdığı için lavlar daha açık renkte görünüyor.

Bu gözlem neden önemli?

Sonucun önemi yalnızca tek bir görüntü üretmesinde değil, ölçümlerin düzenli olmasında yatıyor. Sentetik açıklıklı radar, görünür aydınlatmaya bağlı olmadan çalışabiliyor; uydunun neredeyse küresel kapsamı da her zaman yeterli yer cihazlarının bulunmadığı uzak volkanların izlenmesine yardımcı oluyor. Görev bilim ekibinin üyesi ve Cornell University’de jeofizikçi olan Matthew Pritchard, iki yönde yüksek çözünürlüklü görüntülemenin tekrarlanmasının NISAR’ın doğal tehlikeleri izleme potansiyelini ortaya koyduğunu belirtiyor.

Teknoloji ve mevcut veriler

NISAR, L ve S bantlarında çalışan iki radar sistemine dayanıyor; bu da onu bu dalga boylarında iki radarı bir araya getiren ilk serbest uçuşlu uzay görevi yapıyor. L-bandı, bazı durumlarda ağaç örtüsünü aşarak altındaki kara yüzeyini gözlemleyebilirken, S-bandı yaprakların boyutuna bağlı olarak bitki örtüsünü gözlemlemek için tamamlayıcı özellikler sunuyor.

L-bandı radar veri ürünleri, NASA’nın sentetik açıklıklı radar verilerini barındıran ve dağıtan Alaska Satellite Facility Distributed Active Archive Center üzerinden kullanıma sunuluyor. NASA adına Caltech tarafından işletilen Jet Propulsion Laboratory JPL, projenin Amerikan bileşenine liderlik ederken ISRO, araç platformunu ve S-bandı radarını sağladı. Araç, NASA’nın uzaya gönderdiği en büyük radar reflektörü olan, 12 metre genişliğinde silindirik biçimli bir radar reflektörü taşıyor.

Bu durum, volkanların izlenmesinin seyrek ve işlenmesi zor görüntülerden, tekrarlanan ve bulut kullanımına uygun veriler biçimine geçişini gösteriyor. Bununla birlikte kaynak, görevin gözlem ve bilimsel belgeleme kapasitesini kanıtlıyor; tek başına verilerinin belirli bir tahliye kararı veya sahadaki belirli bir müdahaleyi gerçekleştirmek için fiilen kullanıldığına dair kanıt sunmuyor.

Haber kaynağı
NASA Technology
Özgün kaynağı aç ↗
c
Yazar

certi.news Editorial Team

Bilmeniz gerekenler

NISAR uydusu, aylar boyunca toplanan 17 radar görüntüsünü kullanarak Kamçatka Yarımadası’ndaki Krasheninnikov Yanardağı patlamasının gelişimini izledi. Gözlemler, sentetik açıklıklı radarın görünür ışığa ihtiyaç duymadan uzak yanardağları düzenli olarak takip etme kapasitesini ortaya koyuyor.

  • NISAR, NASA ile Hindistan Uzay Araştırma Örgütü ISRO’nun ortak projesidir.
  • Uydu, Krasheninnikov Yanardağı’nı 25 Aralık 2025’te görüntülemeye başladı ve ardından yaklaşık 12 günde bir bölgeye geri döndü.
  • Zaman atlamalı video, iç kraterin lavla dolmasını, ardından lavın kraterin kenarını aşarak daha geniş bir kratere yayılmasını ve akışın doğuya ilerlemesini gösterdi; başka bir akış ise kuzeybatıya yöneldi.
  • Görüntülerin çözünürlüğü piksel başına yaklaşık 10 metrekaredir. Lav, mikrodalga dalgalarını yansıtması nedeniyle daha parlak görünür.
  • NISAR, L-bandı ve S-bandı radarlarına dayanır ve bu iki bandı bir araya getiren ilk serbest uçuşlu uzay projesidir.
  • Makale, NISAR verilerinin fiilen bir tahliye kararı veya saha müdahalesi için kullanıldığını kanıtlamıyor.

SSS

Krasheninnikov Yanardağı patlamasının gelişimini hangi uydu izledi?

NASA ile ISRO’nun ortak projesi olan NISAR uydusu.

Zaman atlamalı videoda kaç görüntü kullanıldı?

Araştırmacılar, ağustos ortasına kadar çekilen 17 görüntüyü kullandı.

NISAR gözlem için hangi teknolojiyi kullandı?

Görünür ışığa ihtiyaç duymadan gözlem yapmayı sağlayan, L ve S bantlarında çalışan sentetik açıklıklı radar kullandı.

Aynı kategoride

Bunlar da ilginizi çekebilir

Tüm haberleri gör