ABD Uzay Kuvvetlerinin inovasyon kolu SpaceWERX, askeri görevlere hizmet edecek uzay teknolojilerini ilk geliştirme aşamasından operasyonel uygulamalara taşımak amacıyla yeni bir Stratejik Finansman Artışı (Strategic Funding Increase, STRATFI) anlaşmaları turuna katılmak üzere 11 şirket seçti. Anlaşmaların toplamda hükümet kuruluşları ve özel sektör yatırımcılarından 562,5 milyon dolar çekmesi bekleniyor.
SpaceWERX seçimleri 20 Ağustos'ta Teksas eyaletinin Austin kentinde düzenlenen Fed Supernova konferansı sırasında açıkladı. Bu seçimler henüz nihai sözleşmeleri temsil etmiyor; şirketler anlaşmaları müzakere etmek, uygulama aşamalarını belirlemek ve teknolojilerin askeri gereksinimleri karşılama kapasitesini kanıtlamak üzere SpaceWERX ve Uzay Kuvvetlerine bağlı kuruluşlarla çalışacak.
Satın almaya geçiş öncesi ortak finansman
Tek bir STRATFI anlaşmasının değeri 60 milyon dolara kadar çıkabilir ve genellikle hükümet finansmanı ile özel yatırımı bir araya getirir. SpaceWERX, Küçük İşletmeler İnovasyon Araştırma Programı (SBIR) fonlarından 15 milyon dolara kadar sağlayabilir; kalan tutarlar ise askeri müşteriler ve eşleşen özel yatırımlar tarafından karşılanır.
Bu model, erken aşamalardaki geleneksel SBIR hibelerinden farklıdır; çünkü hükümet dışındaki yatırımcıların yanı sıra projeye kendi kaynaklarını aktarmaya hazır başka kuruluşların da bulunmasını şart koşar. STRATFI bu yapıyla, hükümet daha geniş ölçekte kapasite satın almayı taahhüt etmeden önce girişimin, operasyonel müşterinin ve özel sermayenin çıkarlarını uyumlu hâle getirmeye çalışıyor.
Seçilen şirketler ve teknolojiler
Listede uzay araçları için kimyasal itki sistemleri ve yüksek itişli motorlar geliştiren Agile Space Industries; savunma ve ticari kullanımlar için fabrikalarda üretilen küçük nükleer reaktörler üzerinde çalışan Antares Nuclear yer alıyor. Antares Nuclear'ın teknolojisini uzay kullanımına uyarlamak üzere Hava Kuvvetlerinden finansman alma konusunda da geçmişi bulunuyor.
EO Solutions, uzay alanı farkındalığı sensörleri, yönlendirilmiş enerji teknolojileri ve optik sistemler geliştiriyor. Hydrosat ise termal izleri ve Dünya yüzeyindeki değişimleri izlemek için kızılötesi termal sensörlerle donatılmış uyduları işletiyor. Muon Space de uzaydan çevre gözlemi dâhil olmak üzere ticari ve savunma amaçlı kullanımlar için uydu takımyıldızları tasarlayıp inşa ediyor ve işletiyor.
Grup ayrıca hükümet sistemleri ve kritik altyapılar için siber güvenlik yazılımlarında uzmanlaşan Method Security'yi; uzay araçlarına monte edilen optik sensörler, uydu üzerinde işleme ve yörüngedeki cisimleri izleyip analiz etmeye yönelik otonom yazılımlar geliştiren Scout Space'i; uydular ve askeri sistemler için dijital mühendislik, simülasyon, yüksek doğruluklu modeller ve dijital ikizler oluşturmaya yönelik yazılımlar sağlayan Sedaro'yu içeriyor.
Star Catcher Industries, enerjiyi uydulara optik olarak aktaran bir yörünge enerji ağı üzerinde çalışıyor. ThinkOrbital ise otomatik kaynak araçları ve bir X-ışını sistemi dâhil olmak üzere uzay araçlarını yörüngede inceleme, bakımını yapma ve inşa etme teknolojileri geliştiriyor. Metnin gövdesinde, yörünge lojistiği hizmetleri ve enkaz kaldırma için araçlar ve robotik sistemler geliştiren şirketin adı KMI Space olarak geçiyor; özet ise Kall Morris adını veriyor. Bu noktanın editoryal olarak gözden geçirilmesi gerekiyor.
Bu program neden önemli?
SpaceWERX bu turdaki münferit projelerin ayrıntılarını sunmadığından, hangi kabiliyetlere operasyonel öncelik verileceğini veya bunların ne zaman hizmete gireceğini belirlemek mümkün değil. Ancak STRATFI mekanizması, seçilen şirketlerin kamu finansmanını, askeri talebi ve özel yatırımı bir araya getirmesi, ardından nihai satın alma sözleşmesine ulaşmadan önce müzakere ve test aşamalarını geçmesi gerektiği anlamına geliyor. SpaceWERX Direktörü Arthur Grijalva, programın Uzay Kuvvetlerinin sanayi sektörüne ve yatırımcılara talep gösterebilmesine yardımcı olduğunu söyledi.
STRATFI, SBIR veya STTR programları kapsamında II. aşama projesi yürüten ya da kısa süre önce tamamlamış şirketlere sunuluyor. Buna göre seçim, ek bir finansman ve doğrulama adımını temsil ediyor; söz konusu teknolojilerin hâlihazırda askeri hizmete girdiği anlamına gelmiyor.