Wood Mackenzie tarafından yayımlanan yeni bir rapora göre, dört saatlik depolama bataryaları raporun kapsadığı 43 pazarın her birinde ve tüm kıtalarda açık çevrimli gaz türbinlerinden daha düşük maliyetli hale geldi. Raporda, bataryalardan elde edilen elektriğin maliyetinin daha da düşmesinin beklendiği, bu türbinlerin ürettiği elektriğin ise önümüzdeki on yıllarda daha pahalı hale geleceğinin öngörüldüğü belirtiliyor.
Bu sonuç, kısmen yapay zekânın etkisiyle büyüyen veri merkezlerinin elektrik talebini rekor seviyelere çıkardığı bir dönemde ortaya çıkıyor. Veri merkezi geliştiricileri arzı güvence altına almak için mevcut türbin modellerini satın alıyor. Bu da özellikle nispeten daha kolay tedarik edilebilen, ancak daha az verimli ve işletme maliyeti daha yüksek olan açık çevrimli türbinlerin fiyatlarının artmasına neden oldu.
Elektrik üretim altyapısında talep baskısı
Elektrik şirketleri açık çevrimli türbinleri çoğunlukla talep karşılama santralleri olarak kullanıyor; bu türbinler tüketim yükseldiğinde çalıştırılıyor. Ancak fiyatlarındaki artış yalnızca veri merkezi geliştiricilerini etkilemiyor; geçici yükleri karşılamak için bu türbinlere başvuran elektrik şirketlerinin maliyetlerini de artırabiliyor.
Açık çevrimli türbinlerin üretimi kapalı çevrimli türbinlere kıyasla daha basit olsa da şu anda bunları tedarik etmek iki ila dört yıl sürüyor. Kapalı çevrimli türbinlerin bekleme listeleri ise 2030'ların başına kadar uzanıyor. Bu durum, yeni gaz santrallerinin her türündeki fiyatların yükselmesine yol açtı.
Pratikte ne değişiyor?
Wood Mackenzie'nin rakamları, depolamanın artık yalnızca çevresel veya teknik bir seçenek olmadığını, aynı zamanda yüksek talep dönemlerinde gazla elektrik üretimine doğrudan ekonomik bir rakip haline geldiğini gösteriyor. Bu durum, yeni türbinleri yıllarca beklemeden devreye alınabilecek elektrik kapasitesi arayan veri merkezi işletmecileri, elektrik şirketleri ve geliştiriciler için önem taşıyabilir.
Dönüşüm yalnızca bataryaları kapsamıyor. Güneş enerjisi, raporda incelenen tüm pazarlarda yeni elektrik üretiminin en ucuz kaynağı. Kuzey Amerika'da güneş enerjisi fiyatları, gümrük vergileri ve ithalat kısıtlamalarının baskısı altında kalmaya devam ediyor; ancak kamu hizmeti ölçeğindeki güneş enerjisi projeleri bu yakın vadeli şoklara daha dayanıklı olabilir. Rapora göre, One Big Beautiful Bill yasasındaki güvenli liman hükümleri sayesinde 168 gigavatlık kapasite bu etkilerden büyük ölçüde korunuyor. Yasa, inşaatına başlanmış veya 2027 sonundan önce tamamlanmış projelere yönelik vergi indirimlerini korudu.
Bölgesel farklılıklar ve gaz kullanımında olası daralma
Raporda, ABD'de doğal gaz pazarının önümüzdeki on yıl içinde daralmasının beklendiği belirtiliyor. Orta Doğu ve Afrika'da dört saatlik bataryalar, 2035 yılına kadar alternatiflerden %33 daha ucuz olacak. Bu da bölgedeki tüm gaz pazarlarında yüksek talep dönemlerinde gazla elektrik üretiminin maliyet açısından yerini alabilmelerini sağlayacak. Rapora göre Çin'deki enerji depolama maliyetleri, komşu ülkelerdeki maliyetlerden %55 daha düşük.
Wood Mackenzie baş analisti Ahmed Jamil Abdullah, bu ekonomik dönüşümün «belirleyici ve genişleyen» bir nitelik taşıdığını söyledi. Ancak kaynak, karşılaştırmanın dayandığı finansal modellerin veya fiyat varsayımlarının ayrıntılarını açıklamıyor. Ayrıca güvenilirlik, gereken depolama süresi ve projelerin şebekelere bağlanma maliyetleri gibi konuları tek başına kesinleştirmiyor; bunlar veri merkezleri ve elektrik şirketlerinin kararlarında etkili olmaya devam edecek faktörler.