ABD’li girişim Icarus Robotics, 2027’de Uluslararası Uzay İstasyonu’nda gerçekleştirilecek bir gösterinin hazırlıkları kapsamında, uzay robotu Joy’u Kanada’da düzenlenen dört parabolik uçuş sırasında test etti. Robot, kampanya boyunca mikro yerçekimi koşullarında toplam 22 dakika çalıştı.
Merkezi New York’ta bulunan şirket, uzayda hassas görevleri yerine getirmek üzere tasarlanmış elleçleme mekanizmalarına sahip hareketli robotlar geliştiriyor. Şirketin 17 Eylül’de yaptığı açıklamaya göre testler, uçuş kontrol sisteminin, sensör grubunun ve Joy’un elleçleme yeteneklerinin değerlendirilmesini sağladı. Icarus ekibi ayrıca uçuşlar sırasında operasyonların planlanması, mürettebat üyeleriyle koordinasyon ve güvenlik prosedürleri konusunda eğitim aldı.
İstasyon görevi öncesinde teknik ve operasyonel test
Kampanyanın önemi, robotun mikro yerçekimindeki hareketinin test edilmesiyle sınırlı değil. Uçuşlar, şirkete Joy’un Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki gösterisine eşlik edecek operasyonel unsurları deneme fırsatı sundu. Bunlar arasında görevlerin mürettebatla koordinasyonu, güvenlik ve planlama gerekliliklerinin ele alınması yer alıyor. Kaynak, planlanan gösteri görevi veya robotun istasyon içinde gerçekleştireceği görevlerin niteliği hakkında ayrıntı vermedi.
Icarus Robotics’in CEO’su ve kurucu ortağı Ethan Barajas, şirketin test kapasitesi sağlamak için Kanadalı astronot Chris Hadfield ile çalışması gerektiğini ve uygun ABD tesislerinin bulunmadığını belirtti. Kaynak, testlerin gerçekleştirilmesi için gereken iş birliğine değinmekle yetinerek Hadfield’in kampanyadaki rolünün niteliğini açıklamadı.
ABD altyapısındaki boşluk
Testler Kanada’da gerçekleştirildi; çünkü şu anda hiçbir ABD’li işletmeci kullanılabilir parabolik uçuşlar sunmuyor. ABD şirketleri tarihsel olarak Florida merkezli Zero-G’ye dayanıyordu; ancak şirketin internet sitesine göre uçuşları geçici olarak durdurulmuş durumda.
Icarus’un açıklamasında belirtildiği üzere bu durum, ABD ticari uzay sektöründeki doğrudan bir çelişkiyi ortaya koyuyor: Yatırımlar, Uluslararası Uzay İstasyonu’nun beklenen yaklaşık 2030’daki emekliliğinin ardından onun yerini alması beklenen ticari istasyonlara akarken, bu istasyonların içinde çalışacak ekipmanları test etme kapasitesi fırlatma kapasitesine ayak uyduramıyor gibi görünüyor.
Pratikte ne değişiyor?
Joy’un ilk sonuçları, yörüngede teste geçmeden önce şirkete teknik bir temel sağlıyor; ancak robotun Uluslararası Uzay İstasyonu’nda sürekli çalışmaya hazır olduğunu henüz kanıtlamıyor. Açıklanan testler yalnızca 22 dakikalık mikro yerçekimiyle sınırlı kaldı ve kaynak, doğruluk, güvenilirlik veya daha uzun süreli manevra performansı hakkında nicel sonuçlar sunmadı.
Diğer şirketler ABD dışındaki alternatifleri araştırıyor. Starlab Space, İsviçre ve Lihtenştayn’daki Uzay ve Havacılık Merkezi’nde mikro yerçekimi testleri gerçekleştirmeyi planlıyor. Buna karşılık Mu-g Technologies, Dassault Falcon 50 uçağıyla parabolik uçuşlar gerçekleştirmeye hazırlanıyor; NASA ise haziran ayında bir 737-700 uçağını mikro yerçekimi testlerinde kullanılmak üzere modifiye etmesi için Denmar Technical Services’e sözleşme verdi. Bu alternatiflerin boşluğu kapatma kapasitesi ve ne zaman hazır olacakları, kaynağın yanıtlamadığı açık sorular olmaya devam ediyor.