Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Hubble Uzay Teleskobu'nun yörüngesini yükseltmek, bakım hizmetleri sunmak veya atmosfere güvenli ve kontrollü bir şekilde girişini gerçekleştirmek için mekanizmaları araştırmak üzere ticari şirketlere yönelik yeni bir Bilgi Talebi (RFI) yayınladı. Bu adım, teleskobun yörüngesinin kademeli olarak alçalması ve teknik bir müdahale yapılmadığı takdirde içinde bulunduğumuz on yıl içerisinde atmosfere düşmesinin beklenmesi nedeniyle atıldı.
NASA'nın talebinin detayları ve zaman çizelgesi
Talep, şirketlerin tekliflerini 30 Kasım'a kadar sunmalarını şart koşuyor. Görevin, teleskoba herhangi bir zarar vermeden en az 373 mil (600 kilometre) yüksekliğe çıkarılmasını hedeflemesi ve 2032 yılı için bir uygulama tarihi belirlenmesi isteniyor. Sözleşmeli şirket; fırlatma aracını, bakım aracını, operasyon yönetimini ve varsa operasyon ekibini sağlamaktan sorumlu olacak.
NASA, henüz fiili bir kurtarma görevini finanse etme veya sözleşme yapma taahhüdünde bulunmadığını, ancak ticari uzay hizmetleri sektörünün mevcut yeteneklerini değerlendirmeyi, potansiyel maliyetleri belirlemeyi ve şirketlerin teleskop hizmet dışı kalıp atmosfere girişte yanmadan önce Hubble'a ulaşma hazırlık durumlarını anlamayı amaçladığını açıkladı.
Ticari uzay hizmetleri sektörünün gelişimi
Bu talep, özellikle büyük ve yeni kurulan şirketlerin yörüngede kenetlenme ve onarım için gelişmiş teknolojiler başlatmasıyla, uydu bakımı ve uzaydaki robotik teknolojiler sektörünün hızla olgunlaşması ışığında geliyor. NASA'nın Swift teleskobu ile yaptığı son deney, yörünge kurtarma görevlerinin mutlaka devasa bütçeler gerektirmediğini kanıtladı; Katalyst Space Technologies şirketi, dar bir zaman çizelgesi ve sınırlı bir bütçe dahilinde bir kurtarma aracı geliştirip teleskoba yaklaşmayı başardı.
Bu, bilim dünyası için ne anlama geliyor?
Dünya yörüngesinde 36 yıl geçiren Hubble teleskobu, James Webb ve Roman gibi modern gözlemevlerinin kızılötesi aralığına odaklandığı bir dönemde, evreni ultraviyole ve görünür ışıkta gözlemleyen benzersiz bir bilimsel araç olma özelliğini taşıyor. Ajans yetkilileri, Hubble'ın devamlılığının, 2040'lı yıllarda Yaşanabilir Dünyalar Gözlemevi'nin (Habitable Worlds Observatory) fırlatılmasına kadar bilimsel keşifler için yeni fırsatlar sunacağını belirtiyor.